Paardenprocessie van Hakendover -
En als het Wilde Heir dan verdertrekt…
Het waren er duizenden, vrome lieden, toeristen en hier en daar één enkele heiden die de omgeving onveilig maakte. Allen
waren ze afgezakt naar Hakendover al waar de jaarlijkse paardenprocessie op Paasmaandag – Ostara-maandag – uitreed. De
rituelen die ik eertijds had uitgevoerd, hadden blijkbaar hun effect want Laura straalde om de duisternis te verdrijven
en in de harten van de koppeltjes bonsde de verliefdheid met stevige vuist. Weinigen kennen de achtergrond van deze
processie, maar snoeven de sfeer van authenticiteit. Maar wees gerust beste lezer, in één van de volgende nummers van
Traditie zul je hier alles over kunnen lezen: over een dertiende bouwvakker, over drie maagden in een prieel, over een
miraculeus beeld die alle kerkgangers willen aanraken, en over honderden jachtenden paarden die driemaal rond de Tiense
berg koersen.
Benevens de bijbelse figuranten in de stoet, waren er natuurlijk ook de talrijke christelijke en niet-christelijke
broederschappen (of broederschappen met een christelijk vernislaagje, zoals de schuttersgilden), apostelengenootschappen,
zangkoren, harmonieën, dragers van heiligenbeelden, kerkelijke en stedelijke gezagsdragers, ruiters, en wij, stelltje
ongeregeld. De traditie gaat terug tot de Middeleeuwen. Bijgevolg is de processie van Hakendover één van de oudste en de
derde grootste van ons land.
Dit jaar zorgden slechts weinig trekpaarden voor spektakel, wel vol- en halfbloedpaarden van ruiterijverenigingen. Zij
galopperen na een zegening drie keer rond een altaar aan de Tiense Berg. 83 paarden toerden rond, maar evenveel bleven
aan de kant. Daarvoor lag het parcours te zwaar. Het circuit situeert zich op een perceel grond, eigendom van de
kerkfabriek. De pachter laat elk jaar die akker onbezaaid tot na de paardenprocessie. De legende wil nochtans dat
vertrappelde graangewassen nadien weliger opschieten dan andere. De heidense ondergrond van het ritueel is zo voelbaar,
en doet onverwijld denken aan bepaalde verslagen over het Wilde Heir. Sommige historici melden trouwens dat de
paardenrace er reeds in voorchristelijke tijden gereden werd. Geen wonder dat in 1998 door de Rooms Katholieke Kerk
gestipuleerd werd dat de katholieke bezoekers zich bij hun bedevaart naar de paardenprocessie van Hakendover dienen te
houden aan de voorschriften, zoals omschreven in de recente uitgave van het Rituale Romanum.
De heidenen zijn dus gewaarschuwd!
Koenraad Logghe